Portals: een variant op een bekend thema

Wat hoort niet in het volgende rijtje: databaseserver, object request broker, portal, compiler en processor. U denkt misschien processor, omdat dit het hardware-element in de rij is. Zelf vind ik portal hier niet horen. De andere vier zijn alle technologieën waarmee we applicaties kunnen bouwen. Een portal moeten we echter zien als toegepaste technologie, het is een applicatie waarin mogelijkerwijs object request brokers en databaseservers gebruikt worden. De term portal hoort veel meer thuis in het rijtje: ERP en CRM.

De reden waarom portals veel aandacht krijgen, is logisch, misschien wel te logisch: er is ontzettend veel informatie beschikbaar en het management heeft in deze hectische tijden goede, accurate informatie nodig om perfecte beslissingen te nemen. Dus zijn er producten nodig waarmee ze deze informatie kunnen traceren en kunnen analyseren. En daarmee is het begrip portal geboren, of om precies te zijn: de Enterprise Information Portal. Want er bestaan ook Internet Portals en Meta Portals, maar daar hebben we het nu even niet over.

Merrill Lynch definieert een portal als volgt: "EIPs are applications that enable companies to unlock internally and externally stored information, and provide users a single gateway to personalized information needed to make informed decisions."

Maar is het onderwerp portal nu een voorbeeld van een vluchtige hype (even drie weken op vakantie en als je terugkomt heeft niemand het er meer over) of is dit een blijvertje (over tien jaar struikelen we over de portals). Als we de geschiedenis bestuderen en dan een lijn doortrekken, moeten we concluderen dat portals weinig toekomst hebben. Natuurlijk zullen er bedrijven zijn die er een gaan bouwen en daar buitengewoon tevreden mee zullen zijn. Maar veel bedrijven die hier geld aan gaan uitgeven, zullen verdrinken in een moeras van software. Of zoals de Amerikanen het zo plastisch kunnen zeggen: "When you are up to your ass in alligators, you might forget that you were trying to drain the swamp."

De voorloper van de Portal is namelijk de 'information directory'. Hiermee krijgen de gebruikers beter toegang tot de gegevens en de bijbehorende metagegevens. Een information directory wordt bij het ontwikkelen van een datawarehouse als cruciaal gezien. Sla maar een boek open over datawarehouses en ze zullen u adviseren een information directory te bouwen. Maar wie heeft er één gebouwd? Bijna niemand. Iedereen begrijpt de noodzaak, maar de wil om er geld aan uit te geven, is ver te zoeken. De kosten zijn vaak hoog en de opbrengst moeilijk aan te geven (zeker van te voren).

En de voorganger van de information directory is, op een bepaalde wijze, de data dictionary. Ook hier van werd al jaren geleden gezegd hoe belangrijk die wel niet was. En iedereen zal dat beamen. Toch is het aantal operationele datadictionaries minimaal. Een van de grotere banken vertelde me recentelijk dat hun data-administratie afdeling (de beheerders van datadictionaries) was teruggebracht van vijftien naar drie personeelsleden. De reden was simpel: het management vond het rendement te laag.

Als we dus leren van de geschiedenis, dan moeten we concluderen dat iedereen het belang van portals zal beamen, maar dat slechts weinigen een return-on-investment zullen ervaren. Laten we toch hopen dat het onderwerp zal aanslaan, maar ik heb mijn twijfels.