Nieuwe technologie is niet eng

Ome Kees was zetter, een zetter van de oude stempel. Met loden letters maakte hij de mooiste pagina's. Toen zijn werkgever besloot over te gaan op nieuwe technologie waarbij de pagina’s elektronisch gezet werden, was hij zeer verontwaardigd. Vooral over de kwaliteit van kerning was hij kritisch. Voor de niet-ingewijden, kerning slaat op de spatiëring van letters. Bijvoorbeeld, als we de letters p en j achter elkaar plaatsen, dient de staart van de j onder de bolling van de p te kruipen.

Het feit dat zijn werkgever dankzij de nieuwe apparatuur veel sneller en goedkoper kon zetten, ging aan oom Kees voorbij. Hij bleef hameren op de zwakke plekken van de nieuwe technologie. Waarschijnlijk vanwege die onbuigzame kritische houding stond oom Kees op een gegeven moment op straat. Oom Kees heeft zelf ook nooit mogen meemaken dat de nieuwe apparatuur de kerning uiteindelijk nog mooier kon verzorgen dan dat hij dat zelf met de hand kon.

De houding van ome Kees ten opzichte van nieuwe technologie is klassiek. Ook binnen ons vakgebied wordt men frequent met nieuwe technologie geconfronteerd. Sommige automatiseerders hebben dan de neiging om alleen stil te staan bij de negatieve zaken en hebben moeite de potentie en het nut in te schatten van de nieuwe technologie. Ze zijn nagenoeg verblind door de zwakheden.

En uiteraard heeft elke nieuwe technologie zwakheden. Nog nooit is er een nieuwe technologie geïntroduceerd die al bij de geboorte op alle fronten beter was dan de voorganger. Maar de nieuwe technologie dient wel een groeipad te bieden dat ons uiteindelijk verder brengt dan die voorganger.

Denk bijvoorbeeld aan de DVD-recorder. Een beperking van de DVD-recorder is dat er op een beschreven DVD-schijfje niet nog meer film toegevoegd kan worden. Wel kan uiteraard de gehele DVD gewist worden en dan opnieuw beschreven, maar bijschrijven gaat niet. De oude vertrouwde videorecorder kent dit probleem niet. Maar de beeldkwaliteit van DVD is wel veel beter en het genoemde hiaat wordt uiteraard in de toekomst opgelost.

Maar ook binnen ons eigen vakgebied kennen we hier voorbeelden van. Er zijn bijvoorbeeld ontwikkelproducten die vanuit UML-specificaties Java-code kunnen genereren. Het doel is om de productiviteit bij het schrijven van Java-code te verhogen. Uiteraard is er nu – gerechtvaardigde - kritiek op de performance en schaalbaarheid van de gegenereerde code. Die kritiek komt voornamelijk van diegenen die zelf graag met de hand code schrijven. Aan de voordelen wordt haast geen aandacht geschonken. Ze vergeten dat de kans groot is dat die genoemde problemen op de lange termijn opgelost worden en dan resteren alleen de voordelen.

Een ander voorbeeld betreft analytic applications in de wereld van business intelligence en datawarehousing. Het is gebruikelijk dat de applicaties waarmee managers analyses willen uitvoeren, geheel van scratch met behulp van query- en OLAP-tools gebouwd worden. Gebruikers moeten geïnterviewd worden, modellen gemaakt en code geschreven. Analytic applications maken al dat handwerk overbodig. Het zijn eigenlijk out-of-the-box oplossingen. Met een minimale inspanning kunnen vergelijkbare applicaties gecreëerd worden. De kritiek van de huidige ontwikkelaars is te voorspellen: een out-of-the-box applicatie is nooit zo goed als een die met de hand geschreven is. 

Kritisch zijn op nieuwe technologie is goed. Zwakheden dienen niet onder de tafel gemoffeld te worden. Maar we dienen wel degelijk ook de voordelen naar waarde te schatten. Doen we dat niet, dan komen we nooit verder. Word dus niet als mijn cynische oom Kees, want hij stond snel buitenspel en op de lange termijn bleek hij ongelijk te hebben.