Generalist of specialist?

Van enkele informatici zijn reeds de dure lease-auto's afgenomen, andere zijn ontslagen vanwege gebrek aan werk, op salarissen wordt beknibbeld en studenten informatica- en communicatietechnologie moeten weer solliciteren om een baan te krijgen. Voor de informaticus zijn de tijden veranderd. Kon hij vroeger potentiële werkgevers tegen elkaar uitspelen om een hoger salaris af te dwingen, tegenwoordig mag hij hopen dat hij voor een sollicitatiegesprek uitgenodigd wordt. 

De toekomst van een informaticus is niet erbarmelijk, maar hij zal er wel harder aan moeten trekken. Maar wat is dan verstandig: moet hij zich specialiseren (van één product alles weten) of moet hij juist generaliseren (van alles een beetje weten)? Veel informatici staan nu voor deze keuze.

Tot voor kort was het beter om generalist te zijn. Werkte je bij een detacheringsbureau of consultancy-organisatie, dan was je in meer projecten inzetbaar als je van alles iets afwist. Ook veel klanten hebben hun eigen werknemers de laatste jaren tot generalist opgeleid. De specialisten werden wel ingehuurd. Iets waar sommige bedrijven nu veel spijt van hebben, omdat al hun technologische kennis verdwenen is.

Sommige informatici hebben zich bewust tot generalist omgeschoold om zover mogelijk van de technologie af te komen staan. Haast dagelijks ben ik informatici tegengekomen die er trots op waren dat ze zich niet meer met de technologie hoefden bezig te houden. Sommigen ging er zelfs prat op dat ze niet gehinderd werden door enige vorm van technische kennis.

Maar we zien nu een duidelijke kentering. Een gemiddeld IT-budget is wat krapper dan voorheen. Eén van de effecten daarvan is dat bedrijven minder snel bereid zijn nieuwe technologie aan te schaffen. Het argument van het management is meestal dat de aanwezige technologie niet eens zo oud is (wat vaak klopt) en dat er eerst maar eens meer uit die technologie (lees investering) gehaald moet worden. 

Maar om meer uit een technologie te halen, zijn specialisten nodig. Zij weten aan welke knoppen er precies gedraaid moet worden om de performance of schaalbaarheid te vergroten. Recentelijk was ik op bezoek bij een klant die een nieuwe applicatie wilde installeren op een reeds bestaande database. Maar omdat de machine reeds vol was, moest eerst een zwaardere aangeschaft worden. Door echter de databaseserver te optimaliseren, bleek dat geheel niet noodzakelijk te zijn. Zij hadden niet aan dit alternatief gedacht omdat ze geen mensen in dienst hadden die wisten dat die databaseserver geoptimaliseerd kon worden.

De behoefte aan specialisten heeft een duidelijk effect op de detacheringsbureaus. Diegene die veel specialisten in dienst hebben, hebben minder moeite hun mensen te verkopen dan de bedrijven die juist een heel leger generalisten hebben.

Als inderdaad de behoefte aan specialisten toeneemt, rijst de vraag of we een generalist makkelijk tot specialist kunnen omtoveren? Uiteraard is dit niet onmogelijk, maar het zal helaas niet altijd eenvoudig zijn. Het probleem is het gevolg van de snelle ontwikkeling in de IT-wereld. Als een generalist nog nooit in een objectgeoriënteerde taal geprogrammeerd heeft, dan wordt het een hele klus om hem een Java-applicatie te laten maken die intensief gebruik maakt een J2EE-omgeving. Hij (of zij) moet dan naast Java tevens EJB, RMI en nog vele andere API’s beheersen. En let wel, hij moet dan niet alleen leren hoe alles werkt, maar ook hoe de technologie ingezet moet worden om efficiënte applicaties te ontwikkelen. Dit alles leert men niet in een cursus van één week. 

Kortom, als iemand meer dan drie jaar geen hands-on ervaring meer heeft met een bepaalde technologie, dan zal de opleiding tot specialist veel tijd en geld kosten. Maar is het budget er vandaag om deze generalist om te scholen?

Conclusie, de specialisten zullen de komende periode goed in de markt liggen. Met hun kennis kunnen we een hoger rendement uit reeds aangeschafte technologie halen. Voor de generalisten zullen donkere tijden aanbreken. Succes met uw toekomst!