Besmette aandelen

"Ja maar, het is toch gewoon gokken", zei ik enigszins verontwaardigd. "Nee, zo moet u dat niet zien" antwoordde mijn financieel adviseur. "Door naar de waarde van een bedrijf te kijken, is redelijk goed in te schatten hoe hun aandelen zich zullen ontwikkelen." Ik keek hem ongeloofwaardig aan: "Je bedoelt dat de waarde van een bedrijf een correlatie heeft met de koers van hun aandelen?" Voordat hij hierop reageerde moest ik eerst even uitleggen wat de term correlatie betekende, waarna hij bleef volharden in zijn mening. Een interessant detail is dat dit dezelfde man was, die mij recentelijk had geadviseerd een aandeel te kopen wat sindsdien met meer dan 50 procent is gedaald. Een advies dat ik gelukkig niet had opgevolgd.

Wie het ooit heeft gezegd, weet ik niet meer, maar je hoort het vaak: "De aandelenmarkt is vooraf niet te voorspellen, maar achteraf wel te verklaren." Ik geloof daar niets van. Ik wil mijzelf geen beleggingsexpert noemen, maar heb wel wat ervaring. En volgens mij leert iedereen die belegt, heel snel dat logica ver te zoeken is bij beleggen. Recentelijk meldde KLM bijvoorbeeld dat er mensen uit moesten en dat de winst was tegengevallen. Reactie van de markt: hun aandelen stijgen in waarde. Een ander bedrijf meldt dat de winst nog meer was dan verwacht en uiteraard daalde het aandeel. Waarom? Iedereen heeft er een ander antwoord op, maar bij alle is de logica afwezig.

De laatste maanden heb ik als criterium bij het beleggen succesvol het volgende motto gehanteerd: er moet een positief aura rond het aandeel hangen. Zoals bijvoorbeeld die van Bea Systems, waarvan vorig jaar de aandelen meer dan verzevenvoudigden. Of die van Oracle, die sinds oktober 1999 van 30 naar 70 dollar stegen. Dit had niets te maken met de technologie die deze bedrijven hebben uitgebracht. Nee, we keken allemaal naar de grafieken met de koersen en die zagen er goed uit. Dus kochten we ze allemaal, en hiermee versterkten we zelf dit beeld en zag de grafiek er nog beter uit. En dan begint dit zichzelf versterkende proces te lopen. Dat is wat ik noem een positief aura. En het heeft niets met de waarde van een bedrijf te maken. 

Het is net als bij schilderijen van de grootmeesters die voor vele miljoenen verkocht worden. Zijn ze het waard? Niet wat betreft de tijd die er in gestoken is of de kosten van het doek en de verf. Nee, de grootmeester is 'hot', en daardoor wordt de prijs kunstmatig opgevoerd.

Negatieve aura's bestaan echter ook. Vraagt u maar aan Nina Brink van WorldOnline, of denk maar aan de aandelen van Baan. En het verleden heeft geleerd dat veel IT bedrijven te zwak zijn om van een dergelijk negatief aura af te komen. Daar blijken ze dan ineens niet voldoende substantie voor te hebben. Ze hebben dan net niet die substantie, die we wel vinden bij bedrijven als Unilever en Shell. Alleen de grotere, gerenommeerde IT bedrijven, zoals IBM en Microsoft, zouden dat moeten kunnen.

Tot enkele weken geleden heerste rond de gehele markt van IT-aandelen een positief aura: investeren in IT-aandelen was goed, een gegarandeerde winst binnen beperkte tijd. Maar dat aura is weg, en het zal maar heel moeilijk te herstellen zijn. Op vele IT-aandelen verliezen mensen nu veel geld. De schade is nu nog relatief beperkt, omdat er grote winsten zijn gemaakt, maar uiteindelijk zakken we dieper. En dan zal blijken dat veel IT-bedrijven inderdaad de substantie missen om te herstellen. Ze zijn besmet geraakt met een negatief aura. 

Is hiermee het einde bereikt van hype rond IT-aandelen? Moeten we nu weer gaan beleggen in saaie, minder snel groeiende aandelen? De toekomst zal het leren. Succes gewenst, en ik hoop dat u niet teveel verloren hebt de laatste weken.